Ω3 & Ω6 λιπαρά οξέα: πώς βοηθάνε το σώμα μας

Σίγουρα τα έχετε ξανά ακούσει: ωμέγα-3 και ωμέγα-6. Πρόκειται για τους δύο τύπους των απαραίτητων λιπαρών οξέων, που ο οργανισμός μας δεν μπορεί να τα παρασκευάσει μόνος του και πρέπει να τα λάβει από τη διατροφή μας. Και τα δύο είναι πολυακόρεστα λιπαρά οξέα τα οποία διαφέρουν μεταξύ τους ως προς τη χημική τους δομή. Υπάρχουν δύο ειδών ωμέγα-3 λιπαρά οξέα: το εικοσιπεντανοϊκό οξύ, που ονομάζεται EPA, και το εικοσιδυοεξανοϊκό ή DHA.

Οι κύριες πηγές για τα ωμέγα-3 λιπαρά οξέα, είναι κυρίως το λίπος ψαριών, όπως ο σολομός, οι σαρδέλες, η ρέγκα, το σκουμπρί, ο μπακαλιάρος, όπως επίσης τα καρύδια αλλά και λιναρόσπορος που περιέχει ένα πρόδρομο μόριο ωμέγα-3 (άλφα-λινολενικό οξύ που ονομάζεται ALA), το οποίο ο οργανισμός μπορεί και μετατρέψει σε EPA και DHA.

Τα EPA και DHA είναι επίσης τα δομικά στοιχεία για τις ορμόνες που ελέγχουν τη λειτουργία του ανοσοποιητικού, την πήξη του αίματος, και την ανάπτυξη των κυττάρων, καθώς και συστατικά των κυτταρικών μεμβρανών.

Τα ωμέγα-6 λιπαρά οξέα βρίσκονται σε σπόρους και ξηρούς καρπούς, αλλά και σε ορισμένα έλαια: Ραφιναρισμένα φυτικά έλαια, όπως το έλαιο σόγιας, χρησιμοποιούνται σε πολλά πρόχειρα φαγητά, μπισκότα, κράκερ, και γλυκά. Το σώμα κατασκευάζει επίσης ορμόνες από ωμέγα 6 λιπαρά.

Τόσο τα ωμέγα-3 (ω-3) και ωμέγα-6 (ω-6) λιπαρά οξέα είναι σημαντικά συστατικά των κυτταρικών μεμβρανών και είναι πρόδρομα μόρια σε πολλές άλλες ουσίες στο σώμα, όπως αυτές που εμπλέκονται με τη ρύθμιση της πίεσης του αίματος και φλεγμονώδεις αποκρίσεις. Τα ω-3 λιπαρά οξέα παίζουν σημαντικό ρόλο στην προστασία έναντι θανατηφόρων καρδιακών παθήσεων και είναι γνωστό ότι έχουν αντι-φλεγμονώδεις επιδράσεις, ενώ υπάρχει επίσης αυξανόμενο επιστημονικό ενδιαφέρον για το ρόλο των ω-3 λιπαρών οξέων στην πρόληψη του διαβήτη και ορισμένων μορφών καρκίνου.

Το σώμα κατασκευάζει επίσης ορμόνες από ωμέγα-6 λιπαρά οξέα. Σε γενικές γραμμές, οι ορμόνες που προέρχονται από τις δύο κατηγορίες των απαραίτητων λιπαρών οξέων έχουν αντίθετα αποτελέσματα: αυτές που προέρχονται από ωμέγα-6 λιπαρά οξέα τείνουν να αυξάνουν τη φλεγμονή, την πήξη του αίματος, και τον πολλαπλασιασμό των κυττάρων, ενώ εκείνες από ωμέγα-3 λιπαρά οξέα μειώνουν τις ανωτέρω λειτουργίες. Για την βέλτιστη υγεία και οι δύο οικογένειες των ορμονών πρέπει να είναι σε μια σωστή αναλογία. Η διατροφική ανισορροπία της σύγχρονης ζωής προς την πλευρά των ωμέγα-6 έως και 16 προς 1, μπορεί να εξηγήσει την αύξηση ασθενειών όπως το άσθμα, η στεφανιαία νόσος, τα αυτοάνοσα νοσήματα και νευροεκφυλιστικές ασθένειες. Επίσης η ανισορροπία μεταξύ ωμέγα-3 και ωμέγα-6 λιπαρών οξέων μπορεί επίσης να συμβάλει στην παχυσαρκία ή την κατάθλιψη.

Αντίθετα, μια αναλογία ωμέγα-6 λιπαρών οξέων προς ωμέγα-3 κοντά στο 2 προς 1 θεωρείται σε γενικές γραμμές μια σωστή αναλογία, για την πρόληψη καρδιαγγειακών παθήσεων, την βελτίωση της ρευματοειδούς αρθρίτιδας και του άσθματος, καθώς επίσης και σημαντική προληπτική δράση κατά του καρκίνου του στήθους.

Αν η καθημερινότητα σάς εμποδίζει από έναν υγιή τρόπο διατροφής είναι πολύ σημαντικό να αυξήσετε την πρόσληψη σε ωμέγα 3. Κατάλληλα προϊόντα μπορείτε φυσικά να προμηθευτείτε ασφαλώς από το φαρμακείο, σε διαφορετικές περιεκτικότητες και μορφές (μαλακές κάψουλες ή σιρόπι).

Photo: Bill Abbott

Βασίλης Βασιλείου

Γεννήθηκα στη Θεσσαλονίκη, έπαιξα μπάλα στην αυλή της Αγίας Σοφίας, μπάσκετ στην Ικτίνου. Αγαπώ τα ταξίδια, ιδιαίτερα όσα δεν έχω κάνει ακόμα, το Ασύρτικο Σαντορίνης, το Côte-d'Or και το Barolo. Έχω τερματίσει Ironman Triathlon Full Distance και όταν δεν εργάζομαι στο φαρμακείο μου, στην οδό Μητροπόλεως 113 στη Θεσσαλονίκη, θα με πετύχετε να προετοιμάζομαι για τον επόμενο, κατά πάσα πιθανότητα αδιανόητο, αθλητικό στόχο.

Χωρίς σχόλια

Το σχόλιο σας